Mahreç İşareti
Mahreç işareti, üretim, işleme veya diğer işlemlerinden en az biri belirli coğrafi alanda yapılan ve o yöreyle özdeşleşen ürünün coğrafi işaretidir.
Mahreç işareti (İng. geographical indication; AB sistemindeki karşılığı PGI), belirgin niteliği, ünü veya diğer özellikleriyle bir yöreyle özdeşleşmiş olan ve üretim, işleme ya da diğer işlemlerinden en az birinin belirlenen coğrafi alanda yapılması yeterli görülen ürünler için tescil edilen coğrafi işaret türüdür.
Mahreç işareti ne demek?
“Mahreç”, Arapça kökenli bir sözcük olup “çıkış yeri, kaynak” anlamını taşır. Türkiye’de 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamındaki iki coğrafi işaret türünden biridir; diğeri menşe adıdır.
İki tür arasındaki temel fark üretim zincirinin ne kadarının yörede gerçekleştiğidir. Menşe adında üretim, işleme ve diğer işlemlerin tamamı belirlenen alanda yapılmalı ve ürünün esas özellikleri o alanın doğal ve beşeri unsurlarından kaynaklanmalıdır. Mahreç işaretinde ise bu aşamalardan en az birinin alanda yapılması yeterlidir; örneğin hammadde başka bir yerden gelebilir, ancak ürünü özdeşleştiren hazırlama yöntemi yörede uygulanır.
Örnekler
Yöresel yemekler çoğu zaman mahreç işaretiyle tescil edilir. TÜRKPATENT kayıtlarına göre Antep Beyranı 13.01.2017’de 207 numarayla, Antep Katmeri 07.12.2017’de 264 numarayla, Gaziantep / Antep Bakla Tavası 08.02.2023’te 1336 numarayla mahreç işareti olarak tescil edilmiştir.
Restoranlar için pratik sonuç şudur: tescilli bir yemeğin adını menüde kullanırken tescil belgesindeki tarif ve yöntemi bilmek, misafire doğru bilgi vermenin ön koşuludur. Bu metin hukuki danışmanlık değildir.
İlgili terimler
Ayrıntılı bilgi: Cağ Kebabı Nedir? Erzurum’un Yatık Dönerinin Tescilli Tarifi, Tarihi ve Servisi
Kaynak: TÜRKPATENT Coğrafi İşaret Portalı – Coğrafi işaret nedir?; TÜRKPATENT – Coğrafi işaret başvurusu nasıl yapılır? (kılavuz)


